Najgroźniejsze choroby malin. Jak i czym z nimi walczyć?

Maliny są jednym z podstawowych gatunków uprawianych w gospodarstwie dr Pawła Krawca w Karczmiskach. Właściciel podzielił się swoim wieloletnim doświadczeniem i podpowiada — kiedy i czym należy zwalczać najgroźniejsze choroby malin.

Warto niezwłocznie przyjrzeć się plantacjom malin i zaplanować podstawowy program ochrony, aby zapobiec lub jeśli to konieczne — zwalczyć najgroźniejsze choroby malin.

Najgroźniejsze choroby maliny — pędów i owoców

Ważne gospodarczo choroby wpływające na wysokość i jakość plonu maliny to zamieranie pędów oraz szara pleśń owoców.

  • Zamieranie pędów maliny jest objawem porażenia przez 4 gatunki grzybów: Didymella applanata (przypąkowe zamieranie pędów), Leptosphaeria coniothyrium (zamieranie podstawy pędów maliny), Elsinoe veneta (antraknoza maliny) oraz Botrytis cinerea (szara pleśń).
  • Szara pleśń owoców wywoływana jest przez ostatni z ww. patogenów — czyli przez Botrytis cinerea (gronowiec szary).

Najgroźniejsze choroby maliny występujące na odmianach letnich i jesiennych chronimy podobnie. Jednak ochrona plantacji odmian letnich decyduje o plonie w bieżącym oraz kolejnym roku. Po zimie na tych plantacjach warto wykonać lustrację objawów najłatwiejszych do zdiagnozowania chorób powodowanych przez: D. applanata oraz B. cinerea.

Identyfikujemy najgroźniejsze choroby malin

Przypąkowe zamieranie pędów

Zainfekowane miejsca pędów maliny w poprzednim roku przez Didymella applanata są szare lub srebrzystoszare, a kora w ich obrębie pęka i się

Najgroźniejsze choroby malin - Przypąkowe zamieranie pędów - odmiana maliny Delniwa

Najgroźniejsze choroby malin to m.in. przypąkowe zamieranie pędów, tutaj na odmianie Delniwa

fot. Paweł Krawiec

łuszczy. Srebrzystość to wynik rozdzielenia się wierzchnich warstw kolenchymy i dostania się pod nie powietrza. Na porażonej tkance widoczne są bardzo liczne perytecja (owocniki stadium workowego). Obok perytecjów mogą się pojawić piknidia (twory zarodnikowania konidialnego). Silnie porażone pędy zaczynają gwałtownie zamierać przed kwitnieniem lub na początku zbiorów. Źródłem pierwotnych infekcji pod koniec kwietnia, przy wysokiej wilgotności powietrza, są perytecja wypełnione workami z zarodnikami workowymi. Proces ten trwa do końca czerwca. Grzyb wnika do rośliny przez nieuszkodzoną tkankę oraz przez drobne zranienia.

Szara pleśń

najgroźniejsze choroby malin - objawy szarej pleśni na pędach jednorocznych maliny

Objawy szarej pleśni na pędach jednorocznych maliny

fot. Paweł Krawiec

Całkowicie inne na pędach drugorocznych są objawy Botrytis cinerea. Są to jasne i bardzo rozległe nekrozy, w kolorze srebrzystoszarym o łuszczącej się korze. Brakuje granicy pomiędzy zdrową a chorą tkanką. W porażonych miejscach znajdują się czarne przetrwalniki grzyba (sklerocja), w postaci płaskich tarczek wielkości 3–10 mm. Na nich wiosną powstają zarodniki konidialne. Ze względu na to, że konidia grzyba B. cinerea kiełkują tylko w kropli wody, to masowemu zarodnikowaniu, trwającemu od marca przez cały sezon wegetacyjny, sprzyja wilgotna pogoda. Infekcje zachodzą w temperaturze od 6–28°C. Dodatkowo szara pleśń powoduje zamieranie kwiatów oraz gnicie

najgroźniejsze choroby malin - ciemne podłużne sklerocja Botrytis cinerea

Sklerocja Botrytis cinerea napędach maliny

fot. Paweł Krawiec

owoców. Na porażonych owocach pojawia się typowy, szary nalot grzybni i zarodników konidialnych.

Antraknoza maliny

Trudniejsze do rozpoznania na pędach dwuletnich wiosną są objawy antraknozy maliny (Elsinoe veneta). Grzyb zimuje w żywych oraz martwych tkankach rośliny. Wiosną formą infekcyjną są zarówno zarodniki konidialne jak i workowe, które wysiewają się i porażają nowe pędy, liście oraz kwiaty. Najgroźniejsze są objawy na młodych pędach. Są to początkowo drobne, purpurowe plamy, które potem stają się szarobiałe z fioletowo-czerwoną obwódką. Następnie na pędach kora pęka podłużnie. Infekcji ulegają także szypułki kwiatowe oraz działki kielicha. Owoce z porażonych kwiatów są zielone, zdrobniałe i często zasychają.

Zamieranie podstawy pędów maliny

Objawy infekcji przez Leptosphaeria coniothyrium występują rzadziej niż przypąkowe zamieranie pędów. Grzyb ten jest patogenem ran. Wszelkie uszkodzenia i zranienia zwiększają zagrożenie porażeniem. Infekcje zachodzą najczęściej w dolnych częściach pędów, a grzyb rozwija się w tkankach przewodzących. Początkowo smugowate zbrązowienia tkanek obserwujemy po usunięciu zewnętrznej tkanki korowej. Następnie dostrzegamy brązowoczarne plamy u podstawy pędów. Takie chore pędy w kolejnym roku gwałtownie zamierają podczas kwitnienia i owocowania. Liście więdną i brunatnieją, a owoce zasychają. Podczas lustracji wiosną zwracajmy więc baczną uwagę na podstawę dwuletnich pędów. Nekrozy w tym miejscu obejmują cały obwód pędu, kora obumiera i łuszczy się oraz dochodzi do wyłamywania się pędów.

Kiedy zwalczać najgroźniejsze choroby maliny?

Ochrona malin przeciwko zamieraniu pędów rozpoczyna się, gdy jednoroczne pędy mają wysokość 10–20 cm. Zabiegi wykonuje się co 10 dni przez cały okres wegetacji.
W okresie kwitnienia wybiera się fungicydy zabezpieczające zarówno owoce przed szarą pleśnią, jak i pędy przed zamieraniem pędów.

Na plantacjach malin letnich ważny jest okres pozbiorczy. Wówczas ochrona obejmuje dwa elementy. Szybkie wycięcie pędów po owocowaniu oraz wykonanie zabiegów fungicydowych w sierpniu i wrześniu.

Plantacje odmian jesiennych warto prowadzić przy rusztowaniach i ograniczać liczbę pędów, co wpływa na poprawę przewiewności roślin w  rzędzie. Dzięki temu w czasie zbiorów można wykonać dodatkowe zabiegi grzybobójcze, zwłaszcza przeciw szarej pleśni. Zwalczanie szarej pleśni owoców obejmuje co najmniej 3 zabiegi na początku, w pełni oraz na koniec kwitnienia.

Czym pryskać maliny przed chorobami?

Stałym elementem w ochronie malin przeciwko zamieraniu pędów, antraknozie oraz szarej pleśni jest Switch 62,5 WG. Fungicyd ten zawiera dwie silne substancje czynne cyprodinil i fludioksonil. Cyprodynil ogranicza wnikanie i wzrost strzępek grzyba oraz jego zarodnikowanie. Działa systemicznie (czyli układowo), a jego zaletą jest szybkie wnikanie do wnętrza rośliny, nawet w niższej temperaturze otoczenia. Natomiast fludioksonil działa kontaktowo. Po zastosowaniu szybko łączy się ze skórką rośliny. Jego działanie polega na hamowaniu kiełkowania zarodników na powierzchni skórki i zapobieganiu wnikania strzępków grzyba do wnętrza rośliny. Podwójne działanie fungicydu zapewnia efektywne zwalczanie wymienionych chorób. Switch 62,5 WG stosuje się maksymalnie dwa razy w sezonie, a jego karencja wynosi 7 dni.


Czytaj też:
Rdza maliny — szkodliwość i zwalczanie
Odmiany malin – nowości o wysokich walorach prozdrowotnych
Maliny odporne na suszę — prezentacja nowych odmian
Ceny Malin. Jak wyglądają perspektywy na rok 2022?

Czy artykuł był przydatny?

Kliknij na gwiazdkę, by zagłosować

Ocena 4.1 / 5. Liczba głosów 64

Na razie brak głosów. Możesz być pierwszy!

Prezentowane informacje w zakresie środków ochrony roślin zawarte w serwisie www.sadowniczeabc.pl nie zawierają pełnej treści etykiet-instrukcji stosowania. Ze środków ochrony roślin należy korzystać z zachowaniem bezpieczeństwa. Przed każdym użyciem przeczytaj informacje zamieszczone w etykiecie i informacje dotyczące produktu. Zwróć uwagę na zwroty wskazujące rodzaj zagrożenia oraz przestrzegaj środków bezpieczeństwa zamieszczonych w etykiecie.

Artykuł zawiera lokowanie produktu i ma charakter promocyjny.

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Komentarze
  1. Avatar Maczek pisze:

    Pouczający artykół, cenne wskazówki, chętnie zakupię dobre sadzonki. Proszę przesłać kontakt.